Czy wyrażenie „wszem i wobec” jest poprawne?
Pisząc niedawno jeden wpis chciałem użyć wyrażenia „wszem i wobec”. Najczęściej używam go bez chwili zastanowienia jednak tym razem na chwilę się zawiesiłem. Nie używałem go na piśmie zbyt często, a więc miałem wątpliwości co do pisowni, a konkretnie do tego czy powinienem napisać wobec czy też w obec.
Chwila przeszukiwania Internetu przeniosła mnie do ciekawego artykułu, który rozwiązał moje wątpliwości:
Dająca się obecnie słyszeć fraza wszem i wobec jest współczesną i nieuzasadnioną historycznie innowacją dawnego wszem wobec – skróconej wersji konstrukcji wszem wobec i każdemu z osobna lub podobnych, por. np.:
- Wszystkim wobec i każdemu z osobna, komu to widzieć należy, oznajmujemy… (Volumina legum, 1732, S.B. Linde)
- My, Stanisław August, wszem w obec i komu o tym wiedzieć należy,wiadomo czynimy… (Gazeta Narodowa, 1792, S.B. Linde)
To tylko krótki wycinek artykułu – polecam przeczytanie całości. Dowiedzieć się można między innymi:
Najciekawsza zmiana dotyczy znaczenia: otóż pierwotnie obcy to ‘wspólny, społeczny, komunalny’ (stąd np. obcowanie), a dopiero od XV w. ma znaczenie prawie przeciwstawne ‘cudzy’. Dlatego wszem wobec to istotnie ‘wszystkim razem’, choć współcześnie objaśnia się ją już raczej jako ‘wszystkim obecnym’.
Z tego co widzę, Poradnia językowa PWN ma swój kanał RSS. Dodałem już do swojego czytnika, myślę, że może być ciekawie :)
